Đã có chỗ ở, nên đầu tư thêm chung cư hay nhà đất?

Tôi năm nay 30 tuổi, chồng 33 tuổi, vừa sinh bé được 4 tháng. Hai vợ chồng đã có nhà là căn chung cư 68 m2, hiện giá khoảng 3,5 tỷ đồng; xe và tiền tiết kiệm 600 triệu đồng. Chúng tôi còn khoản nợ người thân khi vay mua nhà, dự kiến trả xong sau 2 năm. Hiện tại, thu nhập của hai vợ chồng ổn định, sau khi trừ các chi phí và nợ, mỗi tháng dư 30-40 triệu đồng. Tôi dự tính sẽ tích góp thêm trong 2-3 năm, sau khi trả xong nợ, sẽ đầu tư bất động sản. Khi đó, số tiền tiết kiệm được khoảng 1,5 tỷ đồng. Hiện tại, tôi đang phân vân giữa 2 phương án.

Phương án 1 là mua nhà đất. Chúng tôi đang ở chung cư tại Gò Vấp, không quá xa và cũng tiện nghi. Tuy nhiên, sau 2-3 năm, tôi dự kiến có bé thứ hai. Nếu vậy, căn hộ của tôi sẽ hơi nhỏ, nhất là khi các con lớn lên. Nếu mua nhà, chúng tôi có khoảng 5-6 tỷ (tùy tình hình tăng giá của chung cư), vay thêm để đổi sang nhà đất tầm 7 tỷ đồng. Nhà đất sẽ thuận lợi để ở lâu dài, ổn định. Tuy nhiên, trong vài năm tới, khi bất động sản lên giá, tôi lo rằng 7 tỷ đồng sẽ không mua được nhà gần mà phải đi xa hơn, diện tích nhỏ.

Phương án 2 là mua chung cư cho thuê. Với số tiết kiệm 1,5 tỷ đồng, chúng tôi vay thêm để mua một căn chung cư khoảng 2,5 tỷ đồng, cho thuê và tiếp tục ở chung cư hiện tại trong khoảng 5-10 năm. Đến khi chung cư tăng giá, tôi sẽ bán 2 căn để đổi nhà đất. Khi đó, nếu may mắn, chung cư tăng giá tốt, chúng tôi có thể mua được nhà đất giá cao hơn, diện tích lớn và gần trung tâm.

Cả hai phương án này, số tiền vay thêm đều khoảng 1-1,5 tỷ đồng. Nếu mua nhà đất ngay, chúng tôi sẽ ổn định được vấn đề chỗ ở và môi trường cho con cái. Nếu mua chung cư cho thuê, chúng tôi vẫn giữ được tài sản, thêm nguồn thu thụ động và có cơ hội mua nhà đất tốt hơn nếu chung cư tăng giá. Ngược lại, nếu chung cư tăng giá chậm hoặc đứng giá, cũng có nhiều rủi ro.

Vợ chồng tôi xin ý kiến tư vấn từ chuyên gia.

Vũ Ngọc (TP HCM)

Chuyên gia tư vấn:

Trước hết, tôi chúc mừng gia đình bạn vừa đón bé đầu lòng - một dấu mốc quan trọng và đầy ý nghĩa. Đồng thời, đây cũng là giai đoạn cần đưa ra nhiều quyết định tài chính mang tính dài hạn.

Như bạn chia sẻ, bạn đang cân nhắc 2 phương án tái cấu trúc tài sản sau khi hoàn tất việc trả nợ cho người thân trong vòng 2 năm tới. Phương án thứ nhất là mua nhà đất với ngân sách khoảng 7 tỷ đồng để phục vụ nhu cầu ở và ổn định lâu dài. Phương án thứ hai là tiếp tục ở căn nhà hiện tại, đồng thời vay mua thêm căn hộ chung cư nhằm tạo dòng tiền, sau đó chuyển sang nhà đất khu trung tâm khi 2 căn hộ đạt mức giá kỳ vọng.

Trước khi đi sâu vào từng phương án, chúng ta cùng phân tích nhanh bức tranh tài chính của gia đình bạn. Hiện tại, bạn đã sở hữu một căn hộ trị giá khoảng 3,5 tỷ đồng, phục vụ nhu cầu ở. Bên cạnh đó, gia đình cũng có khoản tiết kiệm khoảng 600 triệu đồng và khả năng tích lũy 30-40 triệu đồng mỗi tháng. Đây là nền tảng tài chính tương đối tốt, đặc biệt nếu dòng tiền này được duy trì ổn định và có xu hướng tăng trưởng. Đồng thời, bạn cũng đang định hướng phân bổ tỷ trọng tài sản lớn vào bất động sản.

Với hai phương án trên, đây không đơn thuần là lựa chọn "mua nhà đất hay mua chung cư", mà là bài toán phân bổ tài sản giữa nhu cầu ở và đầu tư. Trên thực tế, cả hai loại hình đều có thể đáp ứng nhu cầu an cư lâu dài nếu phù hợp với tiêu chí sống của gia đình.

Bất động sản phục vụ nhu cầu ở: Những yếu tố cần cân nhắc

Với kế hoạch có thêm con trong 2-3 năm tới, nhu cầu về không gian sống của gia đình bạn sẽ thay đổi đáng kể. Một căn hộ 68 m² có thể vẫn đáp ứng nhu cầu trong ngắn hạn, nhưng về dài hạn sẽ phát sinh nhiều bất tiện khi các con lớn lên, đặc biệt liên quan đến không gian sinh hoạt và sự riêng tư.

Do đó, khi cân nhắc bất động sản để ở, bạn nên đặt tiêu chí sử dụng tối thiểu trong 7-10 năm nhằm tránh việc mua bán nhiều lần gây phát sinh chi phí. Bên cạnh đó, các yếu tố như vị trí, hệ sinh thái sống (trường học, y tế, môi trường) và khả năng kết nối giao thông cũng cần được ưu tiên, bởi chúng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sống của gia đình có con nhỏ.

Một hướng đi phù hợp là nâng cấp lên căn hộ 3 phòng ngủ để đảm bảo không gian và an toàn cho trẻ nhỏ, đồng thời tận dụng các tiện ích nội khu. Trường hợp chuyển sang nhà mặt đất, cần lưu ý diện tích sử dụng đủ lớn và khu vực đảm bảo an ninh.

Bất động sản phục vụ đầu tư: Những yếu tố cần đánh giá

Nếu lựa chọn mua chung cư để đầu tư cho thuê, bạn cần xem đây là một tài sản tạo dòng tiền kết hợp tăng trưởng. Trước hết là hiệu quả dòng tiền - lợi suất cho thuê hiện nay thường dao động khoảng 3-6% một năm, đủ để bù đắp chi phí lãi vay và vận hành.

Tiếp theo là kỳ vọng về tăng giá. Hiệu quả đầu tư chỉ thực sự tối ưu khi tài sản có tiềm năng tăng giá trong chu kỳ tới; ngược lại, nếu thị trường đi ngang, tổng lợi nhuận sẽ bị hạn chế. Ngoài ra, tính thanh khoản cũng là yếu tố quan trọng, đặc biệt khi bạn có kế hoạch bán lại để chuyển sang nhà đất trong tương lai.

Để đảm bảo cả ba yếu tố này, việc lựa chọn dự án cần dựa trên các tiêu chí cốt lõi như uy tín của chủ đầu tư, chất lượng vận hành, vị trí gắn với nhu cầu ở thực, khả năng kết nối và mức giá hợp lý. Trên thực tế, chỉ những dự án có nền tảng tốt mới duy trì được tỷ lệ lấp đầy cao, giữ giá và tăng giá bền vững.

Góc nhìn thị trường

Tại khu vực Gò Vấp, mặt bằng giá nhà đất hiện ở mức tương đối cao so với thu nhập trung bình. Với ngân sách khoảng 7 tỷ đồng trong 2-3 năm tới, bạn có thể sẽ phải đánh đổi giữa vị trí thuận tiện và diện tích sử dụng.

Ở phân khúc chung cư, mức giá khoảng 2,5 tỷ đồng vẫn có thể tiếp cận trong 2 năm tới, nhưng sẽ không có nhiều lựa chọn, phụ thuộc nhiều vào khu vực và phân khúc, đặc biệt là các dự án ở vùng ven.

Cần lưu ý rằng thị trường bất động sản vận động theo chu kỳ. Trong 2 năm qua, giá chung cư tại TP HCM đã tăng mạnh, khoảng 50-80% tùy khu vực. Do đó, khó kỳ vọng mức tăng đột biến sẽ tiếp tục duy trì trong thời gian tới, nhất là khi nguồn cung từ các khu vực lân cận như Bình Dương, Đồng Nai có xu hướng gia tăng. Đối với căn hộ 68 m2 tại Gò Vấp mà gia đình bạn đang sở hữu, nếu đã bàn giao từ 8 năm trở lên, tốc độ tăng giá trung bình hàng năm thường có xu hướng giảm dần.

Gợi ý phương án khác có thể cân nhắc

Ngoài hai phương án trên, với nền tảng tài chính hiện tại, bạn có thể cân nhắc tham gia các dự án mới mở bán với chính sách hỗ trợ lãi suất và gốc từ chủ đầu tư.

Ưu điểm của phương án này là bạn chỉ cần sử dụng vốn tự có ban đầu, đồng thời được hỗ trợ lãi suất trong 2-3 năm, giúp giảm áp lực dòng tiền trong giai đoạn vẫn còn nghĩa vụ nợ. Bên cạnh đó, bạn vẫn có thể "giữ chỗ" một tài sản trong bối cảnh thị trường đang phục hồi. Khi đến thời điểm nhận nhà, bạn sẽ có thêm dữ liệu về tài chính cá nhân và diễn biến thị trường để đưa ra quyết định phù hợp hơn: tiếp tục đầu tư, cho thuê hoặc chuyển đổi sang nhu cầu ở.

Một điểm cần lưu ý là khi con lớn hơn, chi phí sinh hoạt và giáo dục sẽ gia tăng, đặc biệt nếu gia đình có thêm bé thứ hai. Nếu thu nhập không tăng tương ứng, phần thặng dư hàng tháng sẽ bị thu hẹp.

Quản trị rủi ro

Trong bối cảnh gia đình bạn đang có con nhỏ, vẫn còn nghĩa vụ nợ và dự kiến sử dụng đòn bẩy tài chính, việc quản trị rủi ro cần được đặt lên hàng đầu.

Trước hết, nên duy trì quỹ dự phòng tương đương tối thiểu 3-6 tháng chi tiêu, bao gồm cả nghĩa vụ trả nợ nếu phát sinh khoản vay mới. Điều này giúp gia đình chủ động ứng phó với các biến cố như gián đoạn thu nhập hoặc chi phí phát sinh. Bên cạnh đó, bảo hiểm nhân thọ và bảo hiểm sức khỏe là các lớp bảo vệ cần thiết để bảo toàn nguồn thu nhập. Nếu đã tham gia, bạn nên rà soát lại quyền lợi để đảm bảo phù hợp với tình hình hiện tại.

Cuối cùng, không nên tập trung toàn bộ tài sản vào bất động sản, mà cần từng bước đa dạng hóa sang các tài sản tài chính có tính thanh khoản cao hơn, nhằm tối ưu hiệu suất đầu tư và duy trì sự linh hoạt.

Lựa chọn giữa các phương án không chỉ phụ thuộc vào kỳ vọng lợi nhuận, mà còn cần được đặt trong một kế hoạch tài chính tổng thể, cân bằng giữa mục tiêu ổn định cuộc sống, khả năng chịu rủi ro và định hướng tích lũy dài hạn. Trong giai đoạn hiện tại, bạn có thể ưu tiên củng cố nền tảng tài chính trong 2 năm tới, xây dựng các lớp bảo vệ và khi cần thiết, tham khảo ý kiến chuyên gia để xây dựng lộ trình phù hợp với dòng tiền và mục tiêu của gia đình.

Vũ Thị Hương
Chuyên gia Hoạch định Tài chính cá nhân
Công ty Tư vấn đầu tư và Quản lý tài sản FIDT