Chiến sự tại Iran kéo dài khiến giá năng lượng tăng tốc, đẩy niềm tin tiêu dùng của người Mỹ xuống thấp kỷ lục trong tháng 5.
Khảo sát công bố ngày 8/5 của Đại học Michigan cho thấy chỉ số niềm tin tiêu dùng sơ bộ của người Mỹ chỉ là 48,2 điểm trong tháng 4. Đây là mức thấp nhất kể từ khi khảo sát được thực hiện năm 1952.
"Khoảng một phần ba người tiêu dùng đã đề cập ngay đến giá xăng, và khoảng 30% nhắc đến thuế nhập khẩu", Joanne Hsu - người phụ trách báo cáo cho biết. Nhìn chung, người tiêu dùng vẫn chịu sức ép chi phí, do giá xăng tăng cao.
"Diễn biến tại Trung Đông khó có thể cải thiện đáng kể tâm lý của người dân, cho đến khi gián đoạn nguồn cung được giải quyết hoàn toàn và giá năng lượng giảm", bà cho biết thêm.
Người dân mua sắm tại một siêu thị của Costco ở thành phố New York tháng 1/2026. Ảnh: Reuters
Giá xăng ảnh hưởng lớn đến cách người dân nhìn nhận nền kinh tế. Giá xăng trung bình tại Mỹ đã duy trì trên 4 USD một gallon (1,06 USD một lít) nhiều tuần qua. Nguyên nhân là giá năng lượng toàn cầu vẫn ở mức cao, khi eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% dầu của thế giới - tiếp tục bị phong tỏa.
"Trái với nhà đầu tư, người tiêu dùng đang cảm thấy rất bi quan. Tâm lý sẽ rất khó phục hồi, ít nhất đến khi giá xăng bắt đầu giảm bền vững", Oren Klachkin - nhà kinh tế học thị trường tại Nationwide nhận định.
Dù vậy, niềm tin tiêu dùng thấp kỷ lục không đồng nghĩa chi tiêu sẽ giảm. Tiêu dùng hiện đóng góp gần hai phần ba GDP Mỹ. Vài năm gần đây, niềm tin tiêu dùng giảm không kéo chi tiêu xuống. Ví dụ như năm 2022, khi lạm phát chạm đỉnh 40 năm và năm ngoái, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố tăng thuế nhập khẩu.
Một lý do quan trọng khiến người Mỹ chưa cắt giảm chi tiêu, dù cảm thấy bi quan, là thị trường lao động vẫn vững mạnh. Dù tuyển dụng đã chậm lại so với hậu Đại dịch, số lượng sa thải lại không tăng mạnh, giúp giữ tỷ lệ thất nghiệp ở mức thấp. Báo cáo công bố ngày 8/5 cho thấy tỷ lệ thất nghiệp vẫn ở mức 4,3% trong tháng 4 và các doanh nghiệp tạo thêm 115.000 việc làm - cao hơn dự báo.
Dù vậy, người dân nhiều khả năng sẽ điều chỉnh hành vi mua sắm. Giá xăng đang chiếm tỷ trọng lớn trong thu nhập và thuế nhập khẩu cũng khiến một số sản phẩm đắt đỏ hơn. Chỉ số "Điều kiện kinh tế hiện tại" trong khảo sát của Michigan tháng này giảm 9%, xuống 47,8 điểm. "Người dân lo ngại về tài chính cá nhân và khả năng mua sắm các mặt hàng lớn khi giá cả tăng cao", thông cáo viết.
Hà Thu (theo CNN)