Bất chấp sức ép từ thuế nhập khẩu của Mỹ, Trung Quốc vẫn đạt thặng dư thương mại kỷ lục 1.189 tỷ USD năm 2025.
Ngày 14/1, Hải quan Trung Quốc cho biết tháng 12, kim ngạch xuất nhập khẩu nước này đều tăng, trong đó xuất khẩu tăng 6,6%, nhập khẩu là 5,7%. Cả hai số liệu này đều vượt dự báo.
Thặng dư thương mại cả năm 2025 đạt kỷ lục 1.189 tỷ USD. Riêng 11 tháng đầu năm, con số này đã vượt mốc 1.000 tỷ USD.
Container tại cảng biển ở Thâm Quyến (Quảng Đông, Trung Quốc). Ảnh: Reuters
Năm ngoái, Trung Quốc ghi nhận 7 tháng có thặng dư trên 100 tỷ USD, một phần nhờ đồng nhân dân tệ yếu đi. Dưới áp lực thuế nhập khẩu của Mỹ, các hãng xuất khẩu đã giảm phụ thuộc vào thị trường này, chuyển hướng sang Đông Nam Á, châu Phi, Mỹ Latin.
Là mũi nhọn trong tham vọng công nghiệp toàn cầu của Bắc Kinh, ngành ôtô ghi nhận xuất khẩu tăng 19,4% lên 5,79 triệu xe năm ngoái. Riêng xuất khẩu xe thuần điện tăng 48,8%. Trung Quốc nhiều khả năng duy trì vị trí nước xuất khẩu ôtô lớn nhất thế giới năm thứ 3 liên tiếp, sau khi vượt Nhật Bản vào 2023.
Các nhà kinh tế học dự báo nền kinh tế thứ hai thế giới tiếp tục gia tăng thị phần trong thương mại toàn cầu năm nay. Doanh nghiệp nước này đã thiết lập sản xuất tại các nước chịu thuế nhập khẩu thấp khi vào Mỹ và Liên minh châu Âu (EU). Nhu cầu chip cấp thấp và đồ điện tử cũng góp phần tăng xuất khẩu cho Bắc Kinh.
Tổng các loại thuế nhập khẩu mà Mỹ hiện áp với hàng hóa Trung Quốc khoảng 47,5%. Con số này cao hơn đáng kể so với mức 35% mà các nhà phân tích cho rằng doanh nghiệp Trung Quốc sẽ có lãi nếu bán hàng sang Mỹ.
Bắc Kinh hiện dựa vào xuất khẩu để bù đắp sự sụt giảm nhu cầu trong nước và khủng hoảng bất động sản kéo dài. Tuy nhiên, mức thặng dư kỷ lục năm ngoái có thể khiến các nước khác tiếp tục lo ngại về tình trạng dư thừa công suất của Trung Quốc, cũng như sự phụ thuộc vào nước này.
Dù vậy, Bắc Kinh cũng phát tín hiệu cho thấy họ nhận thức được phải điều tiết xuất khẩu để duy trì thành công dài hạn. Giới lãnh đạo ngày càng chú ý và lên tiếng nhiều hơn về cân đối trong nền kinh tế, cũng như vấn đề hình ảnh do xuất khẩu quá lớn gây ra. Sau khi thặng dư thương mại vượt 1.000 tỷ USD tháng 11/2025, Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường kêu gọi "tích cực tăng nhập khẩu, cũng như thúc đẩy cân bằng cán cân thương mại".
Hà Thu (theo Reuters)