15 năm sau khi rời Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vì bất đồng quan điểm, Kevin Warsh lại chuẩn bị quay về làm Chủ tịch cơ quan này.
Ngày 13/5, Thượng viện Mỹ bỏ phiếu chấp thuận Kevin Warsh làm Chủ tịch Fed, thay thế Jerome Powell sau khi nhiệm kỳ của ông kết thúc vào 15/5. Warsh là người được Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cử cho vị trí này. Nhiệm kỳ của ông sẽ kéo dài 4 năm.
Warsh không phải là người xa lạ với Fed. Ông từng là thành viên Hội đồng Thống đốc Fed giai đoạn 2006-2011. Đây là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Fed, gồm 7 thành viên chịu trách nhiệm thiết lập chính sách tiền tệ, giám sát ngân hàng và ổn định tài chính quốc gia.
Giai đoạn 2008-2009, Warsh làm việc chặt chẽ với nguyên Chủ tịch Fed Ben Bernanke để đối phó khủng hoảng tài chính. Trong hồi ký, ông Bernanke đánh giá Warsh là "một trong những cố vấn và người thân cận nhất". Khả năng am hiểu chính trị và thị trường, cùng mạng lưới quan hệ rộng rãi ở Phố Wall của Warsh được cho là "vô cùng quý giá". Sau đó, ông rời Fed khi không đồng tình với chương trình mua lại trái phiếu chính phủ quy mô lớn nhằm hạ lãi suất dài hạn.
Nhiều năm qua, ông cũng thường xuyên chỉ trích các chính sách của Fed, từ cách cơ quan này theo dõi lạm phát, mức độ sẵn sàng hỗ trợ thị trường đến chiến lược truyền thông.
Tân Chủ tịch Kevin Warsh muốn cải tổ cách Fed phân tích kinh tế và giao tiếp với công chúng. Tuy nhiên, đây đều là những vấn đề gây tranh luận và được coi khó can thiệp trong thời gian ngắn.
Ông Kevin Warsh trong cuộc điều trần trước Thượng viện Mỹ tháng 4/2026. Ảnh: Reuters
Thách thức trước mắt của Warsh là xử lý yêu cầu hạ lãi suất từ ông Trump khi dữ liệu kinh tế không tạo nhiều dư địa cho việc này. Tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ hiện tương đối thấp, ở mức 4,3%. Trong khi đó, lạm phát - mục tiêu khác của Fed - cao hơn đáng kể mức 2% mà cơ quan này muốn duy trì.
Trong cuộc họp chính sách đầu tiên vào tháng 6, Warsh sẽ được coi là giành chiến thắng nếu ngăn được các quan chức Fed tuyên bố họ có thể cần nâng lãi suất. Trong cuộc họp cuối tháng trước, ba quan chức Fed đồng ý giữ nguyên lãi suất, nhưng "không ủng hộ việc đưa vào tuyên bố chung quan điểm nghiêng về nới lỏng ở thời điểm này". Xu hướng này có thể mạnh lên khi lạm phát tăng tốc thời gian tới.
Năm 2018, sau khi nhậm chức Chủ tịch Fed, ông Jerome Powell có 6 tháng hòa bình với ông Trump. Sau đó, Tổng thống Mỹ bắt đầu công kích ông vì chính sách lãi suất.
Một năm qua, ông Trump tiếp tục nhiều lần xung đột với Powell. Ban đầu, ông liên tục yêu cầu Fed hạ lãi suất, sau đó mở rộng sức ép bằng nỗ lực sa thải Thống đốc Fed Lisa Cook và cuộc điều tra hình sự nhằm vào Powell. Nhiều người coi đây là một thách thức lớn với tính độc lập của Fed. Vụ việc liên quan tới bà Cook đang được Tòa án Tối cao Mỹ xem xét, còn Bộ Tư pháp Mỹ đã hủy cuộc điều tra với ông Powell.
Nhiệm kỳ Chủ tịch của Powell sẽ kết thúc vào 15/5, nhưng ông vẫn giữ vị trí trong Hội đồng Thống đốc Fed khi cuộc điều tra chưa hoàn toàn khép lại. Powell muốn hỗ trợ Fed chống lại các đòn tấn công pháp lý sau này từ chính phủ.
Hiện tại, nhà đầu tư không kỳ vọng Fed giảm lãi suất trước năm 2028. Tuy nhiên, trong các bài phát biểu, phỏng vấn và điều trần công khai suốt năm qua, Warsh đã đưa ra nhiều lập luận để giải thích vì sao lãi suất có thể giảm bất chấp số liệu hiện tại.
Theo ông, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) giúp tăng năng suất và khiến hàng hóa rẻ hơn. Việc Fed thu hẹp quy mô nắm giữ trái phiếu dài hạn có thể giúp hạ lãi suất ngắn hạn. Tuy nhiên, ông sẽ cần nhiều thời gian để thực hiện các nghiên cứu thực tế nhằm thuyết phục các nhà hoạch định chính sách khác.
"Ông ấy có thể đúng về tác động lên nhu cầu và nguồn cung. Tôi nghĩ đây là điều đáng suy nghĩ. Nhưng tôi hy vọng mọi thứ sẽ được kết luận dựa trên nghiên cứu kinh tế học nghiêm túc", Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee tuần trước kết luận.
Các cựu nhân viên và quan chức Fed dự báo tân Chủ tịch sẽ tiến hành hàng loạt cuộc rà soát nội bộ. Sau đó, ông có thể có các cuộc tranh luận trong Ủy ban Thị trường Mở liên bang (FOMC), rồi mới tới khả năng thay đổi các quy định về dự trữ ngân hàng hoặc đưa thêm dữ liệu lạm phát khác vào thảo luận chính sách.
Warsh cũng cho biết ông muốn thay đổi phong cách điều hành của Fed bằng cách giảm bớt các cuộc họp báo và Báo cáo Dự báo kinh tế quý (SEP), trong đó có biểu đồ "dot plot" thể hiện dự báo lãi suất của các quan chức Fed. Điều này sẽ đưa Fed trở lại phong cách điều hành kín tiếng như trước khủng hoảng 2007-2009.
Tuy nhiên, Randall Kroszner, Giáo sư kinh tế học tại Đại học Chicago, cho biết tân Chủ tịch cũng "không muốn gây xáo trộn thị trường".
"Ông ấy muốn làm rất nhiều thứ, nhưng chúng đều cần thời gian. Ví dụ, bảng cân đối kế toán của Fed sẽ không giảm từ 6.600 tỷ USD về 4.000 tỷ USD ngay ngày mai", Kroszner nói. Ông từng làm việc cùng Warsh tại Fed giai đoạn 2006-2009.
Hà Thu (theo Reuters, CNBC)
Góc nhìn VNSignal
Kế hoạch cải tổ của Kevin Warsh có thể tạo ra tác động đáng kể đối với thị trường tài chính toàn cầu, đặc biệt là đối với VN-Index. Việc thay đổi phong cách điều hành của Fed, từ việc giảm số lượng cuộc họp báo đến việc thay đổi các quy định về dự trữ ngân hàng, có thể dẫn đến sự biến động trong thị trường tiền tệ và lãi suất, gây ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tài chính tại Việt Nam.
Ngoài ra, quyết định về việc hạ lãi suất hoặc nâng lãi suất của Fed cũng sẽ tác động đến dòng vốn đầu tư nước ngoài vào thị trường chứng khoán Việt Nam. Nếu lãi suất giảm, thị trường có thể hấp thụ thêm vốn, tăng cường xu hướng tăng trưởng của VN-Index. Ngược lại, nếu lãi suất được giữ ổn định hoặc tăng, dòng vốn đầu tư có thể giảm, tạo áp lực lên chỉ số này.