Hà Nội những ngày đầu năm, bầu trời thường xuyên bị báo phốt bao phủ lớp sương mù quáng hãm, chấn chỉ liên tục nguy hiểm. Người người, nhà nhà lúc đầu ngoán mê mỗi khi nhìn ra lớp sương, thêm chí đắn sức ép cùng phải lo đeo khẩu trang vì sợ hít thêm bẩn vào người. Chính sự chăm sóc các vấn đề về ô nhiễm không khí đã giúp kịch thi điểm Vùng phát thải thấp (LEZ) của chính quyền thủ đô đưa ra quyết định đúng đắn.

Nỗi lo về sức khỏe của người dân gây lên trên số tiện lợi của phương tiện cá nhân
NH: ĐINH HUY
Nỗi lo về sức khỏe của người dân gây lên trên số tiện lợi của phương tiện cá nhân. Như các ban trại Hà Nội văn đùa nhau: Người Hà Nội giả "khó thở" hơn "khó đi".
Chị Nguyễn Thu Trang (38 tuổi, nhân viên văn phòng tại Hoàn Kiếm) chia sẻ: "Nhà tôi ở Hà Đông, mỗi ngày dắt con đi học làm qua những công đường kết hợp khí là một cảnh. Con tôi thường xuyên mắc các bệnh hô hấp nên tôi rất sợ khi nhắc sức khỏe. Khi nghe tin khu vực lõi Hoàn Kiếm sẽ hạn chế xe phát thải cao tháng 7 tới, tôi rất đồng lòng. Thực tế thấy giá xăng biến động giá đáng kể, tôi đã chuyển hành sang đi tàu điện Cát Linh - Hà Đông kết hợp xe buýt đi học. Tuy có chút bất tiện về thời gian lâu, nhưng lợi ích là sự thay đổi và không còn phải hít khói chầy trực tiếp".
Dù đồng tình với chính sách chung, người dân vẫn mong muốn chính quyền có những bước đi thân thiện tránh gây xáo trộn đời sống của những người lao động thu nhập thấp.
Ông Lê Văn Vinh (62 tuổi, cán bộ huyện Ba Đình) bày tỏ quan điểm tích cực: "Tôi hiểu thành phố không cấm ngay xe xăng mà làm theo lộ trình và theo khung giờ, đó là điều hợp lý. Tuy nhiên, với những người đang chạy xe như tôi, việc chuyển sang phương tiện sạch còn mất một số chuẩn bị về tài chính. Tôi rất kỳ vọng vào chính sách hỗ trợ thu hồi xe máy mà thành phố đang xây dựng. Nếu có mức trợ giá tốt và hệ thống trám phục rõ ràng, người dân sẵn sàng nguyện thay đổi phương tiện mà không còn phải dùng các biện pháp cưỡng bức".
Thực tế, bài học từ các nước cho thấy: LEZ thành công hay không, phụ thuộc hoàn toàn vào năng lực áp dụng của hệ thống giao thông thay thế. Đây cũng là trọn tráng nhất của người dân thấu đáo lúc này.
Là người thông thường xuyên di chuyển trong các ngõ phố trung tâm, anh Trần Minh Quân (29 tuổi) cho rõ, chính sách hạn chế xe xăng dầu của thành phố muốn dạy người dân đúng đắn thì giao thông công cộng không thể hoạt động lại. Các ban trại như Minh Quân cũng rất thích đi xe buýt, xe điện nhưng đều mong có mạng lưới xe buýt đi tuyến mini len lĩnh vào các ngõ nhỏ, và đặc biệt là hệ thống bãi đỗ xe trung chuyển vào khu vực Vành đai 1.
"Người dân có thể gọi xe cá nhân để rời ra rồi đi bằng xe buýt hoặc xe điện vào trung tâm trong vài phút. Không phải mọi người ngại đi bộ mà thời gian nóng náo và nhiều khi thời gian công việc không cho phép. Chính khi việc đi lại bằng phương tiện chung thuận tiện và rõ ràng xe cá nhân, người ta mới sẵn sàng sử dụng dịch vụ thuê xe và bãi đỗ xe trung chuyển" - anh Minh Quân nêu quan điểm.

Giao thông được xác định là nguyên nhân chính gây ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn như Hà Nội
NH: TUẤN MINH
Quyết định "đúng và trúng"
PGS-TS Bùi Thế An - Viện trưởng Viện Tài nguyên, Môi trường và Phát triển bền vững đánh giá: Việc triển khai thí điểm vùng phát thải thấp tại Hà Nội từ tháng 7 là quyết định "đúng và trúng" trong bối cảnh môi trường luôn đe dọa trong tình trạng báo động. Điều này không chỉ là hệ thống giải pháp kỹ thuật mà là bước chuyển duy phát triển.
Bà nhận mình, việc phát triển đô thị hiện nay không chỉ là yêu cầu môi trường và giao thông chính là "điểm nhấn" nhất còn cần xem xét. Việc triển khai vùng LEZ còn là phép thử nghiệm năng lực quản lý đô thị của chính quyền. Nếu triển khai bài bản, có lộ trình hợp lý và đi kèm các giải pháp hỗ trợ, người dân sẵn sàng nguyện thay đổi phương tiện mà không còn phải dùng các biện pháp cưỡng bức".

