Bộ Tài chính đang lấy ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về cơ chế giải quyết vướng mắc trong quá trình triển khai dự án BT chuyển tiếp.
Bộ này đề xuất, dự án BT có hợp đồng ký kết theo đúng quy định hiện hành, thanh toán cho nhà đầu tư theo hợp đồng đã ký kết.
Với hợp đồng BT có thiết kế sơ bộ trong quá trình chuẩn bị dự án đầu tư: được tiếp tục thực hiện theo quy định hiện hành cho đến khi hoàn thành dự án BT.
Với hợp đồng BT có nội dung chưa phù hợp nhưng có thể sửa đổi, bổ sung: có thể sửa đổi, bổ sung kỳ kết thúc hợp đồng mà không làm thay đổi quyền, nghĩa vụ của các bên theo hợp đồng đã ký kết; đồng thời đàm phán phương án xử lý việc thanh toán cho nhà đầu tư bằng quỹ đất trong trường hợp giá trị quỹ đất thanh toán lớn hơn giá trị công trình BT.
Với hợp đồng BT có nội dung chưa phù hợp nhưng không thể sửa đổi, bổ sung: chấm dứt hợp đồng trước thời hạn và thanh toán các chi phí hợp lý cho nhà đầu tư trong trường hợp lỗi do cơ quan nhà nước.
Với dự án đã ký kết hợp đồng BT nhưng chưa triển khai dự án đầu tư xây dựng công trình BT: tiếp tục thực hiện hiện hợp đồng hoặc chấm dứt hợp đồng, bảo đảm bồi thường hợp lý và ấn định lợi ích Nhà nước và nhà đầu tư.
Với dự án phát sinh tăng tổn thất cho nhà đầu tư: cho phép điều chỉnh báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án mà không phải thực hiện thủ tục điều chỉnh cơ quan chủ trang.
Trường hợp nhà đầu tư ứng trước chi phí để giải phóng mặt bằng bằng quỹ đất để thanh toán theo hướng nhà nước bồi thường, giải phóng mặt bằng và cho nhà đầu tư thuê đất để thực hiện dự án BT.
Cho phép áp dụng quy định mới về loại hợp đồng BT theo luật PPP (luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư) để giải quyết vướng mắc cho dự án BT chuyển tiếp.
Đảng chịú ý, Bộ Tài chính đề xuất, thời điểm xác định giá đất của quỹ đất thanh toán theo hợp đồng BT là thời điểm Nhà nước quyết định giao đất, cho thuê đất. Trường hợp hợp đồng BT có quy định về giá trị quỹ đất thanh toán hoặc thời điểm xác định giá đất của quỹ đất thanh toán thì thực hiện theo hợp đồng BT.
4 vướng mắc lớn của 160 dự án BT chuyển tiếp
Giai đoạn 2023 - 2025, số liệu được tổng hợp từ báo cáo tình hình thực hiện dự án PPP của các địa phương cho thấy có 160 dự án BT chuyển tiếp đang tiếp tục triển khai. Các dự án đang vướng mắc 4 vấn đề lớn.
Thứ nhất, giá trị quỹ đất dự kiến thanh toán vượt quá giá trị công trình BT.
Luật Quản lý, sử dụng tài sản công (khoản 2 điều 44) và Nghị định 69/2019/NĐ-CP quy định về việc sử dụng tài sản công để thanh toán cho nhà đầu tư khi thực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình theo hình thức hợp đồng BT được thực hiện theo nguyên tắc ngang giá và có cơ chế bồi thường phần chênh lệch giá trị giữa giá trị dự án BT và giá trị quỹ đất thanh toán.
Theo tổng kết số liệu từ các địa phương, hầu hết dự án BT chuyển tiếp đang vướng mắc do được ký kết trước và sau thời điểm luật Quản lý, sử dụng tài sản công có hiệu lực thi hành (1.1.2018). Quy định chuyển tiếp tại điều 17 Nghị định 69/2019/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại khoản 3 điều 90 Nghị định 35/2021/NĐ-CP) chưa đủ rõ, dẫn đến lúng túng khi thực hiện thanh toán bằng quỹ đất cho nhà đầu tư thực hiện dự án BT.
Thứ hai, hợp đồng BT đã được ký kết nhưng chưa đúng quy định của pháp luật tại thời điểm ký kết.
Theo điều 17 Nghị định 69/2019/NĐ-CP, hợp đồng dự án BT đã được ký kết trước và sau thời điểm luật Quản lý, sử dụng tài sản công có hiệu lực thi hành (1.1.2018) thì áp dụng chuyển tiếp với điều kiện đã được ký kết theo đúng quy định của pháp luật tại thời điểm ký kết hợp đồng BT.
